تاریخچه ماسکهای کارناوال ونیز- قسمت اول
ماسکهای امروزی و پرکار امروزی
نوشته میشل جی. تیولی (Michel J. Tieuli)
مبداء کارناوال ونیز
کلمه کارناوال (carnival)-کاروان شادی- احتمالا از عبارت لاتین carnem levare یا carnelevarium گرفته شده است که به معنای دور کردن گوشت است! یک ریشه محتمل تر برای این کلمه، carnevale است که به معنای “خداحافظی با گوشت” است. این مراسم که در حدود زمانی فستیوال ماه صیام (۴۰ روز روزه داری) کلیسای کاتولیک رم و در واقع جشنهایی است که قبل از این ماه و چند روز مانده به روز چهارشنبه توبه یا Ash Wednesday انجام میشود.
از نظر آداب و رسوم، چهل روز پرهیز باید دورانی با حال و هوای افسرده و ماتم زده باشد، پرهیز شامل روزه و خودداری از مصرف میوه، تخم مرغ، گوشت و محصولات لبنی است. عبارت خداحافظی با گوشت با توجه به این دوران، معنا پیدا میکند. بنا به تصور عموم، کارناوال ونیز از جشن سالیانه پیروزی دوک ویتاله میچی یه لی دوم (Vitale Michieli) بر اولریش (Ulrich) دوم از تره ون (Treven) فرمانروای آکوئیلیا (Aquileia) در ۱۱۶۲ سرچشمه گرفته است.
اولریش دوم همراه با ۱۲ تن از همراهانش که هم پیمانان فئودالهای فریولیان بودند و بر علیه استیلای جمهوری خواهان بر گرادو توطئه میکردند، دستگیر شدند. در نهایت اولریش به شرط پرداخت خراج سالیانه به ونیز –شامل ۱۲ قرص نان، ۱۲ خوک و یک گاو نر- آزاد شد. چیزی نگذشت که رسم ذبح یک گاو نر (نشانه اولریش) و ۱۲ خوک در میدان سن مارکو (Piazza San Marco) و در روزی نزدیک به روز زیوبا گراسو (Zioba Grasso) (سه شنبه قبل از چهارشنبه توبه) به وجود آمد تا یاد این پیروزی همواره باقی بماند. اولین منابع اطلاعاتی مسند استفاده از ماسک در کارناوال به زمانی در قرن سیزدهم (دوم مه ۱۲۶۸) مربوط میشوند.
ماهیت شورشی این فستیوال درواقع پاسخی به قوانین متعددی است که در طی قرون در ایتالیا برای محدود کردن جشنها و گاهی ممنوع کردن استفاده از ماسک به وجود آمده بوده است.
ماسکهای کارناوال
ماسکها همواره خصیصه اصلی کارناوال ونیز بوده اند و چنین رسم بوده که مردم در فاصله فستیوال سانتو استفانو (Santo Stefano) (۲۶ دسامبر) تا نیمه شب زیوبا گراسو اجازه داشتند چهره خود را با ماسک بپوشانند.
از آنجایی که استفاده از ماسک در طی عید معراج و از ۵ اکتبر تا کریسمس نیز آزاد بود، مردم میتوانستند مدت زیادی از سال را در لباس مبدل بگذرانند. سازندگان ماسک از منزلت اجتماعی ویژه ای برخوردار بودند و قوانین و صنفی مخصوص به خود داشتند.
در سال ۱۷۹۷ و زمانی که ناپلئون عهدنامه کامپو فورمیو (Campo Formio) را امضا کرد، ونیز تحت سلطه پادشاهی اطریش قرار گرفت و دچار رکودی شد که تاثیر بسیاری بر کارناوال گذاشت، به طوری که این جشن در حدود دو قرن به کلی تعطیل شد.
تصویر یک سازنده ماسک
ماسکهای کارناوال از جنس چرم یا خمیر کاغذ (papier-mâché) که سنتی تر است، ساخته میشوند.
ماسکهای اولیه طرح و تزئینات ساده ای داشته و معمولا کاربردی سمبولیک و عملی داشتند. امروزه بیشتر این ماسکها با استفاده از سطوح بتونه کاری شده و ورق طلا ساخته شده، همه آنها با دست رنگ آمیزی میشوند و برای تزئین آنها از پرهای زیبا و جواهرات بدلی (یا اصل) استفاده میشود. بیشتر ماسکهایی که در فروشگاههای توریستی ونیز فروخته میشود با ماسکهای اصیل کارناوال ونیز هیچ ارتباطی ندارند.
تاریخ برگزاری کارناوال
کارناوال جدید ونیز که از دو جمعه قبل از روز سه شنبه قبل از چهارشنبه خاکستر (Mardi Gras یا Ash Wednesday) آغاز میشود، روز سه شنبه به اوج خود میرسد. این تاریخ از نظر جابجایی شباهت زیادی به مراسم چهارشنبه سوری دارد و به دلیل اینکه تاریخ تقویمی مشخصی ندارد و در واقع یکی از روزهای هفته است، مدام جابجا میشود. به این ترتیب زمان برگزاری آن در سال ۲۰۰۷ از روز ۹ تا ۲۰ فوریه بوده و در سالهای آینده به این ترتیب است:
• سال ۲۰۰۸ از ۲۵ ژانویه تا ۵ فوریه
• سال ۲۰۰۹ از ۱۳ تا ۲۴ فوریه
• سال ۲۰۱۰ از ۵ تا ۱۶ فوریه
خيلي مطلب جالبيه بازم از اين مطالب اين جا بذارين خييييييييلي عا ليه
دی ۱۱م, ۱۳۸۶آمموزنده بود.
دی ۱۱م, ۱۳۸۶